Een proefproces bij de rechtbank Breda kan leiden tot een groot aantal nabestaanden die bezwaar aantekenen tegen de Successiewet 1956. De rechtbank heeft onlangs geoordeeld dat de wet discrimineert door de sterke begunstiging van ondernemingsvermogen ten opzichte van privévermogen. Nabestaanden die zakelijk vermogen erven kunnen onder voorwaarden volledig worden vrijgesteld van erfbelasting.

Het draaide in het proefproces om de erfgenaam van een boer wiens landbouwgronden, machines en boerderij bij zijn overlijden in 2007 tot zijn privévermogen behoorden. Een forse heffing voor successierechten volgde, maar de erfgenaam tekende bezwaar aan omdat hij recht meende te hebben op de zogeheten bedrijfsopvolgingsfaciliteiten in de Succesiewet. Deze vrijstellingen moeten ervoor zorgen dat bij een voortzetting van de onderneming de nabestaanden geen liquiditeitsproblemen krijgen door erf- of schenkbelasting. De rechter stelde de erfgenaam in het gelijk en kende hem een vrijstelling van 75% op de erfenis toe.

Pikanter is de toelichting die de rechtbank in het proefproces gaf. De bedrijfsopvolgingsfaciliteiten kunnen volgens de rechter worden toegepast in situaties dat er geen liquiditeitsproblemen zijn en er geen beletsel is voor de betaling van de successierechten. Ook zijn de vrijstellingen volgens de Bredase rechtbank erg fors. Dit alles zou leiden tot een verboden discriminatie van privévermogen.

"De verwachting is dat iedereen bezwaar gaat maken tegen aanslagen erfbelasting", aldus belastingadviseur Coen Mijnsbergen. Hij stond de erfgenaam bij in het proefproces en heeft inmiddels de website Collectiefbezwaar.nl in het leven geroepen. "De uitspraak van de rechtbank lijkt zich ook uit te strekken tot schenkingen waarover schenkbelasting is verschuldigd. Indien de uitspraak stand houdt in hoger beroep lijkt een aanpassing van de wetgeving onvermijdelijk."